Pravna regulativa usluga u nacionalnim zakonodavstvima i pravu Evropske Unije (2023) (str. 877-891)
AUTOR(I) / AUTHOR(S): Jovana Brašić Stojanović
DOI: 10.46793/XIXMajsko.877BS
SAŽETAK / ABSTRACT:
U modernim ekonomskim sistemima sve veći značaj dobijaju usluge od opšteg ekonomskog interesa. Pored činjenice da se pružaju u strateški značajnim oblastima, da je neophodno postići kontinuiranost u njihovom stvaranju i omogućiti jednaku dostupnost svim potrošačima, snabdevanje uslugama od opšteg ekonomskog interesa zahteva velika inicijalna ulaganja naspram kojih ne stoji dovoljna rentabilnost. Stoga, intervencija države u oblasti usluga od opšteg ekonomskog interesa postaje nužna. Usluge od opšteg ekonomskog interesa, uz neposredno ili posredno prisustvo države, pružaju ekonomski moćni trgovci što vrlo često potrošače stavlja u inferioran položaj prilikom ostvarivanja njihovih prava. Imajući u vidu navedeno, autor u radu analizira usluge od opšteg ekonomskog interesa, bavi se njihovim definisanjem, regulativom na nacionalnom nivou i nivou Evropske unije, a u kontekstu zaštite potrošača.
KLJUČNE REČI / KEYWORDS:
usluge, opšti ekonomski interes, državna intervencija, zaštita potrošača.
LITERATURA / REFERENCES:
- Blagojević, M., Marković, D., Stanje tržišta poštanskih usluga sa aspekta posledica liberalizacije, XXXVIII Simpozijum o novim tehnologijama u poštanskom i telekomunikacionom saobraćaju – PosTel, Beograd, 2020.
- Jovanić, T., Razdvajanje (unbundling) prenosa energije kao instrument strukturne regulacije u pravu EU, Pravni život, br. 12/2011.
- Jovanić, T., Koncept usluge od opšteg ekonomskog interesa, Evropsko zakonodavstvo, god. IX, br. 39-40/2012.
- Jovanić, T., Načelo konkurencije u postupcima javnih nabavki usluga od opšteg ekonomskog interesa, Evropsko zakonodavstvo, br. 66/2018.
- Klarić, M., Role of regulatory bodies on energetic markets of European Union, Zbornik radova Pravnog fakulteta u Splitu, god. 50, br. 4/2013.
- Labudović Stanković, J., Ekonomija za pravnike, Kragujevac, 2022.
- Legnaioli, M., The emergence of New Economic Governance and its impact on Services of General Economic Interest, Perspectives on Federalism, Vol. 7, issue 3, 2015.
- Madžar, L., Politika zaštite potrošača u Srbiji sa aspekta politike zaštite potrošača u zemljama EU, Škola biznisa, br. 4/2010.
- Mihajlović, B., Ostvarivanje prava korisnika telekomunikacionih usluga, Zbornik radova: XXI vek – vek usluga i uslužnog prava, knj. 13, Kragujevac, 2022.
- Mićović, M., Univerzalni servis kao osnovno ljudsko pravo, Zbornik radova: Usluge i uslužna pravila, Kragujevac, 2016.
- Mišćenić, E., Usklađivanje prava zaštite potrošača u Republici Hrvatskoj, Godišnjak Akademije pravnih znanosti Hrvatske, vol. IV br. 1/2013.
- Pesaresi, N., Sinnaeve, A., Guigue-Koeppen, V., Wiemann, J., Radulescu, M., The New State Aid Rules for Services of General Economic Interest (SGEI), p. 1, dostupno na: https://competition-policy.ec.europa.eu/system/files/2021-04/SGEI_competition_policy_newsletter _2012_1_en.pdf (datum posete 1.4.2023).
- Salač, J., Uzelac, J., Zaštita potrošača u Republici Hrvatskoj u kontekstu harmonizacije s pravnom stečevinom Evropske unije, vol. 2, br. 2/2014.
- Sauter, W., Services of general economic interest and universal service in EU law, r.2, dostupno na: http://www3.udg.edu/fcee/professors/nboccard/micro2/part2/Sauter.pdf.
- Services of general economic interest exclusion, Understanding competition law, Competition law 2004, p. 10., dostupno na: https://assets.publishing.service.gov.uk/government/ uploads/system/uploads/attachment_data/file/284403/oft421.pdf.
- Sokol, T., Staničić, F., Usluge od pćeg gospodarskog interesa u pravu Evropske unije i hrvatski regulatorni okvir u odabranim upravnim područjima, Zbornik PFZ, vo. 69, br.5-6/2019.
- Stiglic, DŽ., Ekonomija javnog sektora, Beograd, 2008.
- Tanić, G., Filipović, S., Zaštita potrošača u uslovima liberalizovanog tržišta električne enrgije, Industrija, br. 4/2008.
- Šokinjov, S., Usluge od opšteg ekonomskog interesa, Zbornik radova: XXI vek – vek usluga i uslužnog prava, knj. 13, Kragujevac, 2022.
- Ugovor o funkcionisanju Evropske unije, prečišćen tekst, Sl. list Evropske unije, S 202/49, https://eur-lex.europa.eu/resource.html?uri=cellar:9e8d52e1-2c70-11e6-b497-01aa75ed71a1.0011.01/DOC_3&format=PDF.
- PROTOCOLS – Protocol (No 26) on services of general interest Official Journal 115, 09/05/2008 P. 0308 – 0308.
- Communication from the Commission on the application of the European Union State aid rules to compensation granted for the provision of services of general economic interest, 2012/C 8/02.
- Ustav Republike Srbije, Sl. glasnik RS, br. 98/2006 i 115/2021.
- Zakon o zaštiti potrošača Republike Srbije, Sl. glasnik RS, br. 88/2021.
- Zakon o javnim preduzećima Republike Srbije, Sl. glasnik RS, br. 15/2016 i 88/2019.
- Zakon o kontroli državne pomoći Republike Srbije, Sl. glasnik RS, br. 73/2019.
- Uredba o uslovima i kriterijumima usklađenosti državne pomoći u obliku naknade za obavljanje usluga od opšteg ekonomskog intresa Republike Srbije, Sl. glasnik RS, br. 99/2021.