Nasleđe 57 (2024) [403-417]
AUTOR(I) / AUTHOR(S): Milka V. Nikolić 
Download FullPdf 
DOI: 10.46793/NasKg2457.403N
SAŽETAK /ABSTRACT:
Predmet ovog rada odnosi se na srpski kao strani jezik struke, a reč je o nastavi koja se realizuje u skladu s profesionalnim potrebama studenata medicine. Cilj je da se ispita leksički potencijal postojećih udžbenika za korišćenje u nastavi koju pohađaju polaznici medicinskog profila. Korpus čini 12 udžbeničkih publikacija. Primenjuju se metoda analize sadržaja i deskriptivna metoda. Analiza udžbeničkih sadržaja vezanih za tematiku zdravstva (delovi tela, odlazak kod lekara, vrste bolesti, postupak lečenja) – pokazuje da korpus posmatran kao celina ima visok leksički (nastavni) potencijal. Postojeći udžbenici omogućavaju da se dođe do leksičkih jedinica pogodnih za nastavu srpskog kao stranog jezika namenjenu studentima medicine. Sumiranjem rezultata sprovedene analize dolazi se do pitanja koja treba rešiti u budućim istraživanjima srpskog kao stranog jezika medicinske struke.
KLJUČNE REČI / KEYWORDS:
srpski kao strani jezik, jezik medicinske struke, leksički potencijal, udžbenik, početni nivo znanja, kompetencija, leksička jedinica
PROJEKAT/ ACKNOWLEDGEMENTS:
Istraživanje u ovom radu finansirano je po Ugovoru o prenosu sredstava za finansiranje naučnoistraživačkog rada zaposlenih u nastavi na akreditovanim visokoškolskim ustanovama u 2024. godini 451-03-65/2024-03/ 200198.
LITERATURA/ REFERENCES:
Izvori
(a) Udžbenici
- Babić 1991a: S. Babić, Serbo-Croatian for Foreigners 1, Beograd: Kolarčev narodni univerzitet.
- Babić 1991b: S. Babić, Serbo-Croatian for Foreigners 2, Beograd: Kolarčev narodni univerzitet.
- Bjelaković, Vojnović 2004: I. Bjelaković, J. Vojnović, Naučimo srpski 1, Novi Sad: Filozofski fakultet.
- Ćorić 1991: B. Ćorić, Srpskohtvatski za strance. Serbo-croatian for Foreigners, Beograd: MSC.
- Ćorić, Nikitović 2005: B. Ćorić, Z. Nikitović, Srpski za strance. Serbian Language for Foreigners, Istočno Sarajevo: Zavod za udžbenike i nastavna sredstva.
- Danilović 2011: M. Danilović, Step by Step Serbian, Beograd: Kornet.
- Duškov i dr. 2011: M. Duškov, A. Korytowska, I. Sawicka, Srpski jezik 1, Toruń: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika.
- Liber, Prpa 2011: K. Liber, S. Prpa, Priručnik za srpski kao strani jezik, Krakow: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellonskiego.
- Selimović Momčilović, Živanić 2007: M. Selimović Momčilović, Lj. Živanić, Srpski jezik za strance. Početni tečaj, Beograd: Institut za strane jezike.
- Sokalj i dr. 1996: N. I. Sokalь, S. V. Zaйceva, B. Vukovič, Serbskiй яzыk, Sankt- Peterburg: Izdatelьstvo Sankt-Peterburgskogo Universiteta.
- Trofimkina, Drakulič Prijma 2011: O. I. Trofimkina, D. Drakulič Priйma, Serbskiй яzыk. Načalьnый kurs, Sankt-Peterburg: Izdatelьstvo KARO. Zenčuk i dr. 1986: V. N. Zenčuk, E. Йokanovič Mihaйlova, M. P. Kiršova, M. Markovič, Učebnik serbohorvatskogo яzыka, Moskva: Izdatelьstvo Moskovskogo Universiteta.
(a) Rečnici
- Babić 2011: B. Babić, Naučimo srpski 1 i 2 – Rečnik glagola, Novi Sad: Filozofski fakultet.
- Jovanović, Atanacković 1980: R. Jovanović, L. Atanacković, Sistematski rečnik srpskohrvatskoga jezika, Novi Sad: Matica srpska.
- Mićić 2011: S. Mićić, Medicinski rečnik: englesko-srpski, srpsko-engleski, Beograd: Zavod za udžbenike.
- Petrović, Dudić 1986: V. Petrović, K. Dudić, Rečnik glagola sa gramatičkim i leksičkim dopunama, Beograd: Zavod za udžbenike.
- Rečnik 2007: M. Nikolić (red. i ur.), Rečnik srpskoga jezika, Novi Sad: Matica srpska.
Literatura
- Brborić 2007: V. Brborić, Srpski jezik kao strani na Medicinskom fakultetu u Beogradu, u: M. Dešić (ur.), Srpski kao strani jezik u teoriji i praksi, Beograd: Filološki fakultet, 287–295.
- Dragićević 2007: R. Dragićević, Leksikologija srpskog jezika, Beograd: Zavod za udžbenike.
- Dražić 2008: J. Dražić, Minimalne leksičke i gramatičke strukture u srpskom kao stranom jeziku, Novi Sad: Filozofski fakultet.
- Dražić 2014: J. Dražić, Leksičke i gramatičke kolokacije u srpskogm jeziku, Novi Sad: Filozofski fakultet.
- Đorđević 2018: K. Đorđević, Udžbenici i priručnici srpskog kao stranog, Lingvističke aktuelnosti, 31, Beograd, 20–33.
- Đorović 2015: D. Đorović, Analiza potreba u nastavi stranog jezika struke, Beograd: Filozofski fakultet.
- Filipović 2013: V. Filipović, Problem usvajanja pasivne konstrukcije u nastavi engleskog jezika medicinske struke, u: N. Silaški, T. Đurović (ured.), Aktuelne teme engleskog jezika nauke i struke u Srbiji, Beograd: Ekonomski fakultet, 231–242.
- Hornjak i dr. 2017: S. Hornjak, D. Đorđević, K. Marković, Interkulturna kompetencija u nastavi stranog jezika struke, Nasleđe, 38, Kragujevac, 55–65.
- Jovanović 2014: J. Jovanović, Instruktivni stil farmaceutskih uputstava, Uzdanica, 11/1, Jagodina, 11–27.
- Kočović 2015: M. Kočović, Osobenosti jezika medicine u engleskom i u srpskom jeziku: nazivi za oboljenja, lekove i lekovita sredstva – kontrastivni pristup, u: M. Kovačević (ured.), Savremena proučavanja jezika i književnosti, VI/1, Kragujevac: FILUM, 185–193.
- Krajišnik 1992–1993: V. Krajišnik, Bibliografija jugoslovenskih radova o srpskohrvatskom jeziku kao stranom (1960–1990), Živi jezici, XXXIV–XXXV/1–4, Beograd, 184–203.
- Krajišnik 2016: V. Krajišnik, Leksički pristup srpskom kao stranom jeziku, Beograd: Filološki fakultet.
- Lojanica, Todorović 2009: M. Lojanica, J. Todorović, Stilske adaptacije prilikom prevođenja različitih tipova medicinskih tekstova, u: A. Vučo, A. Ignjačević, M. Mirić (ured.), Jezik struke: teorija i praksa, Beograd: Univerzitet, 685–697.
- Lompar 2017: V. Lompar, Srpski s lakoćom. Priručnik za predavače srpskog kao stranog jezika, Beograd: MSC.
- Marković 2014: J. Marković, Jezik medicine između nerazumevanja i višeznačnosti, u: M. Kovačević (ured.), Srpski jezik, književnost, umetnost, Knj. 1, Višeznačnost u jeziku, Kragujevac: FILUM, 45–51.
- Marinković 2003: N. Marinković, O mogućnosti sticanja komunikativne kompe- tencije pre gramatičke kompetencije, Naučni sastanak slavista u Vukove dane, 31/1, Beograd: MSC, 285–291.
- Marinković 2016: N. Marinković, Distribucija gramatičkih kategorija u nastavi srpskog kao stranog jezika, u: V. Krajišnik (ur.), Srpski kao strani jezik u teoriji i praksi III, Beograd: Filološki fakultet.
- Mićić 2004: S. Mićić, Nazivi bolesti i poremećaja u engleskom i srpskom jeziku, Beograd: Beogradska knjiga.
- Mićić 2006: S. Mićić, Engleski i srpski termini za bolesna stanja: interdisciplinarni pogled, Zbornik Matice srpske za filologiju i lingvistiku, 49/2, Novi Sad 267–275.
- Mićić 2008: S. Mićić, Zastupljenost srpskih termina u našim medicinskim leksikografskim izdanjima, Slavistika, XII, Beograd, 309–316.
- Mićić 2009: S. Mićić, Izvorna nastava engleskog jezika za studente medicine, u: A. Vučo, A. Ignjačević, M. Mirić (ured.), Jezik struke: teorija i praksa, Beograd: Univerzitet, 483–488.
- Mićić 2009: S. Mićić, Studije o jeziku medicine u engleskom i srpskom, Beograd: Beogradska knjiga.
- Mićić 2013: S. Mićić, Uticaj engleskog jezika medicine na „male” jezike medicine, u: V. Polovina, J. Vučo (ur.), Savremeni tokovi u lingvističkim istraživanjima, Knj. 2, Beograd: Filološki fakultet, 353–362.
- Mićić Kandijaš 2017a: S. Mićić Kandijaš, English in medicine and related sciences, Beograd: Medicinski fakultet, CIBID.
- Mićić Kandijaš 2017b: S. Mićić Kandijaš, Leksikološki i leksikografski aspekti prevođenja engleskih medicinskih izraza na srpski, u: P. Piper, V. Jovanović, Slovenska terminologija danas, Beograd: SANU, 625–636.
- Mićić, Marković 2011: S. Mićić, V. Marković, Grčko-latinska medicinska termi- nologija kao osnova u savremenom engleskom i srpskom, A. Ignjačević i dr. (ur.), Jezik struke: izazovi i perspektive, Beograd: Društvo za strane jezike i književnosti Srbije, 837–844.
- Mićić, Sinadinović 2013: S. Mićić, D. Sinadinović, Anglicizmi u jeziku medicinske nauke i struke, u: N. Silaški, T. Đurović (ured.), Aktuelne teme engleskog jezika nauke i struke u Srbiji, Beograd: Ekonomski fakultet, 93–104.
- Mićić Kandijaš, Mijomanović 2016: S. Mićić Kandijaš, S. Mijomanović, Contrastive analysis of students’ translation of popular medical discourse, Primenjena lingvistika, 17, Beograd, Novi Sad, 239-249.
- Mirić 2014: M. Mirić, Odnos jezika struke prema opštem jeziku na primeru francuskog jezika u oblasti zdravstva, Doktorska disertacija, Beograd: Filološki fakultet. Nikolić 2020: M. Nikolić, Bibliografija srpskog kao stranog jezika (1991–2018), u: V. Krajišnik (ur.), Srpski kao strani jezik u teoriji i praksi IV, Beograd: Filološki fakultet, 593–626.
- Nikolić 2021: M. Nikolić, Oblici reči u srpskom kao stanom jeziku: metodički potencijal dosadašnjih istraživanja, Naučni sastanak slavista u Vukove dane, 50/1, Beograd, 305–316.
- Nikolić 2023: M. Nikolić, Metodički potencijal naučnih (konferencijskih) zbornika Srpski jezik u teoriji i praksi I–IV (2007–2020), u: V. Krajišnik (ur.), Srpski jezik u teoriji i praksi V, Beograd: Filološki fakultet, 19–29.
- Novaković 2022a: A. Novaković, Analiza studijskih programa Srpski kao strani jezik na filološkim i filozofskim fakultetima u Republici Srbiji, Metodički vidici, 13, Novi Sad, 13–39.
- Novaković 2022b: A. Novaković, Udžbenički komplet u nastavi srpskog kao stranog jezika, Niš: Filozofski fakultet.
- Novaković 2022c: A. Novaković, Uvod u metodiku nastave srpskog kao stranog jezika, Niš: Filozofski fakultet.
- Novaković 2023: A. Novaković, Nastava srpskog kao stranog jezika na Radničkom univeruiteu u Kruševcu, u: V. Krajišnik (ur.), Srpski jezik u teoriji i praksi V, Beograd: Filološki fakultet, 237–247.
- Papaz 2013: M. Papaz, Razlike u upotrebi modalnih glagola u u uputstvima za upotrebu lijekova u srpskom i njemačkom jeziku, Radovi Filozofskog fakulteta, 15/1, Istočno Sarajevo, 249−260.
- Radojković Ilić 2016: K. Radojković Ilić, Nastava jezika za posebne namene kao zasebno područje didaktike, Metodički vidici, 7, Novi Sad, 403–422.
- Raković 2017: M. Raković, Obrada naučnog funkcionalnog stila u srednjoj medicin- skoj školi (korelacija sa stručnim predmetima), Učenje i nastava, III/3, Beograd, 517–530.
- Raković 2018: M. Raković, Sintaksičke odlike pisanog diskursa struke učenika srednje medicinske škole, Lipar, 68, Kragujevac, 227–240.
- Redli 2023: J. Redli, Da li je vaš čas nemi film? Razvijanje veštine govorenja u drugom/ stranom jeziku (na primerima časova srpskog jezika), Novi Sad: Filozofski fakultet.
- Sinadinović 2014: D. Sinadinović, Prilagođenost govora lekara široj populaciji, u: M. Kovačević (ur.), Savremena proučavanja jezika i književnosti, V/1, Kragujevac: FILUM, 339–347.
- Sinadinović 2015: D. Sinadinović, Diskurs moći u interaciji između lekara i pacijenta, u: M. Kovačević (ur.), Savremena proučavanja jezika i književnosti, VI/1, Kragujevac: FILUM, 205–216.
- Sinadinović 2016: D. Sinadinović, Odlike diskursa medicinskog susreta, u: M. Kovačević (ur.), Savremena proučavanja jezika i književnosti, VII/1, Kragujevac: FILUM, 317–326.
- Sinadinović 2017a: D. Sinadinović, Žanr medicinskog susreta – intervju ili običan razgovor, u: M. Kovačević (ur.), Savremena proučavanja jezika i književnosti, VIII/1, Kragujevac: FILUM, 231–239.
- Sinadinović 2017b: D. Sinadinović, Jezički aspekti interakcije lekara i pacienta u engleskom i srpskom, Doktorska disertacija, Beograd: Filološki fakultet.
- Stipčević 2019: B. Stipčević, Srpski dativ kao strani: razgovorni jezik i udžbenici, Književnost i jezik, LXVI/3−4, Beograd, 343–355.
- Stijović, Lekić 2016: R. Stijović, J. Lekić, O nekim terminološkim problemima u jeziku medicine, Godišnjak za srpski jezik, 14, Niš, 257–262.
- Štasni 2002: G. Štasni, Hiperonimijski i hiponimijski odnosi u medicinskoj terminologiji sa leksikološkog i leksikografskog stanovišta, u: Deskriptivna leksikografija standardnog jezika i njene teorijske osnove, Beograd, Novi Sad: Institut za srpski jezik SANU, Matica srpska, 251–260.
- Štrbac, Štasni 2017: G. Štrbac, G. Štasni, Somatizmi i konceptualizacija stvarnosti u srpskom jeziku, Novi Sad: Filozofski fakultet.
- Vukčević Lacković 2016: B. Vukčević Lacković, Primena mapa uma u nastavi medicinskog engleskog jezika struke, u: M. Kovačević, J. Petković (ured.), Savremena proučavanja jezika i književnosti, VII/1, Kragujevac: FILUM, 369–379.
- ZEO 2003: Zajednički evropski okvir za žive jezike: učenje, nastava, ocjenjivanje, D. Bogojević i dr. (prevod), Podgorica: Ministarstvo prosvjete i nauke.