Detinjstvo 2 (2026) (46-60 str.)
AUTOR(I) / AUTHOR(S): Marijana G. MITRIĆ 
Aleksandar V. PETROVIĆ
DOI: https://doi.org/10.46793/Childhood26.2.04M
SAŽETAK / ABSTRACT:
U radu će biti analizirani likovi djevojčica u romanima Duž oštrog noža leti ptica Tanje Stupar Trifunović i Crveni krovovi Nedeljke Bjelanović. Pokazuje se da ovi romani predstavljaju novi tip savremenog srpskog romana odrastanja u kome rat (u Hrvatskoj i BiH ’90-ih) nije samo pozadina već sila koja usmjerava i preoblikuje proces sazrijevanja, čineći ga traumatičnim iskustvom. Naracija varira između dječje perspektive, koja rat bilježi fragmentarno, čulnim utiscima, bez potpunog razumijevanja i glasa odrasle naratorke koja danas, na osnovu dugo potiskivanih i novim traumama podstaknutih navirućih sjećanja, pokušava da rekonstruiše događaje i istinski razumije ono što je kao dijete preživjela. Uporednom analizom pokazuje se da oba romana upravo kroz „ograničenu” dječju perspektivu i zrelo preispitivanje prošlosti nude autentičan prikaz ratne stvarnosti, dajući savremenoj srpskoj prozi s ratnom tematikom do sada prećutkivan, ali uvjerljiv glas djeteta/djevojčice svjedoka.
KLJUČNE REČI / KEYWORDS:
antiratni roman, roman odrastanja, roman o umjetniku, rat, trauma, djevojčica, dječja perspektiva
PROJEKAT / ACKNOWLEDGEMENT:
LITERATURA / REFERENCES:
IZVORI
- Bjelanović, Nedeljka. Crveni krovovi. Beograd: Arhipelag, 2024.
- Stupar Trifunović, Tanja. Duž oštrog noža leti ptica. Beograd: Laguna, 2024.
LITERATURA
- Vladušić, Slobodan. Strateška kultura i slike ratova iz poslednje dekade 20. veka u srpskoj prozi. Vojno delo: interdisciplinarni naučni časopis, LXXI, 8 (2019): 155–165.
- Gordić Petković, Vladislava. Priče navrh noža. Polja: časopis za književnost i teoriju, MMXXV, 551 (januar–februar 2025): 181–183.
- Knežević, Saša. Da kažem odmah da čekam tebe (Nedeljka Bjelanović, Crveni krovovi, Arhipelag, Beograd, 2024). Književne novine, LXXVI, 1351 (decembar 2024): 13.
- Mitrić, Marijana. Sarajevo u savremenom romanu Republike Srpske. Miloš Kovačević (ur.), Značaj srpskog jezika i književnosti za očuvanje identiteta Republike Srpske VI. Pale: Filozofski fakultet, 2020, 65–85.
- Paovica, Marko. Roman vredan pamćenja (Nedeljka Bjelanović, Crveni krovovi, Arhipelag, Beograd, 2024). Nova Zora: časopis za književnost i kulturu, 87 (jesen 2025), <https://novazora.org.rs/marko-paovica> 30. 1. 2026.
- Asman, Alaida. Duga senka prošlosti: kultura sećanja i politika povesti. Beograd: Biblioteka XX vek – Knjižara krug, 2011.
- Brajović, Tihomir. Komparativni identiteti: srpska književnost između evropskog i južnoslovenskog konteksta. Beograd: Službeni glasnik, 2012.
- Chevalier, Jean, Alain Gheerbrant. Rječnik simbola. Zagreb: Nakladni zavod Matice hrvatske, 1987.