RAČUNOVODSTVENO OBRAZOVANJE ZA ODRŽIVU EKONOMIJU: ANALIZA USKLAĐENOSTI STUDIJSKIH PROGRAMA SA SAVREMENIM KOMPETENCIJAMA

Računovodstvena znanja kao činilac ekonomskog i društvenog napretka (2026) [pp. 199-222]  

AUTHOR(S) / АУТОР(И): Ljiljana Tanasić , Teodor Petrović  , Amra Gadžo
Download Full Pdf   
DOI: https://doi.org/10.46793/RZ26.199T
ABSTRACT / САЖЕТАК:

Savremeni ekonomski razvoj sve snažnije je usmjeren ka principima održive ekonomije, što zahtijeva redefinisanje uloge računovodstva i kompetencija koje računovodstveni profesionalci treba da posjeduju. U tom kontekstu, računovodstveno obrazovanje dobija strateški značaj kao ključni mehanizam za razvoj znanja i vještina neophodnih za povezivanje ekonomskih, ekoloških i društvenih ciljeva. Cilj rada je analiza usklađenosti studijskih i profesionalnih programa iz oblasti računovodstva u zemljama bivše Jugoslavije sa savremenim kompetencijama relevantnim za održivu ekonomiju. Istraživanje je zasnovano na teorijsko-analitičkom pregledu konceptualnih okvira održivog razvoja, međunarodnih obrazovnih standarda i dominantnih zahtjeva računovodstvene profesije. Posebna pažnja posvećena je stepenu integracije održivosti, digitalnih vještina i etike u postojeće kurikulume. Rezultati analize pokazuju da, uprkos vidljivim pomacima u pojedinim segmentima, sistemska integracija ovih sadržaja ostaje ograničena. Nalazi ukazuju na potrebu daljeg unapređenja računovodstvenog obrazovanja kako bi obrazovni ishodi efikasnije odgovarali zahtjevima održivog razvoja i savremenog poslovanja.

KEYWORDS / КЉУЧНЕ РЕЧИ:

računovodstveno obrazovanje, održiva ekonomija, profesionalne kompetencije, digitalne vještine, profesionalna etika

ACKNOWLEDGEMENT / ПРОЈЕКАТ:
REFERENCES / ЛИТЕРАТУРА:
  • Association of  Chartered Certified Accountants. Pristupljeno 30.3.2026. https://www.accaglobal.com/lk/en/help/exemptions–calculator.html
  • Agencija za obezbjeđenje kvaliteta visokog obrazovanja, Crna Gora. Pristupljeno 1.2.2026. https://registar.akokvo.me
  • Agencija za visoko obrazovanje i osiguranje kvaliteta BiH. Pristupljeno 1.2.2026. https://www.hea.gov.ba/Content/Read/lista–akreditiranih–vsu
  • Albu, C.N., Balsari, Ç., Bašić, M., Bozhinovska Lazarevska, Z., Damijan, S., Dečman, N., Dionisijev, I., Grzybek, O., Gușe, G.R., Lalević Filipović, A., Oğuz, M., Perica, I., Tekavcic, M., Turuianu, E., & Vuckovic Milutinovic, S. (2025). Educating Accountants with a Sustainability-Oriented Professional Identity in Central and Eastern Europe. Amfiteatru Economic, 27(70), 830-848.
  • Al-Hattami, H. M. (2025). Understanding how digital accounting education fosters innovation: The moderating roles of technological self-efficacy and digital literacy. The International Journal of Management Education, 23(2), 101131.
  • Andiola, L. M., Masters, E., & Norman, C. S. (2020). Integrating technology and data analytic skills into the accounting curriculum: Accounting department leaders’ experiences and insights. Journal of Accounting Education, 50, 100655.
  • Apostolou, B., Churyk, N. T., Hassell, J. M., & Matuszewski, L. J. (2023). Accounting education literature review (2022). Journal of Accounting Education, 63, 100831.
  • Behn, B. K., Ezzell, W. F., Murphy, L. A., Rayburn, J. D., Stith, M. T., & Strawser, J. R. (2012). The Pathways Commission on Accounting Higher Education: Charting a national strategy for the next generation of accountants. Issues in Accounting Education, 27(3), 595-600.
  • De Silva, T.-A., & Nilipour, A. (2025). Is the accounting curricula keeping up with sustainability development?. Accounting Education, 34(4), 470-498.
  • De Villiers, R. (2021). Seven principles to ensure future-ready accounting graduates – A model for future research and practice. Meditari Accountancy Research, 29(6), 1354-1380.
  • Dellaportas, S. (2006). Making a difference with a discrete course on accounting ethics. Journal of Business Ethics, 65(4), 391-404.
  • Ekonomski fakultet Brčko, Univerzitet u Istočnom Sarajevu. Pristupljeno 7.2.2026. https://www.efb.ues.rs.ba
  • Ekonomski fakultet Pale, Univerzitet u Istočnom Sarajevu. Pristupljeno 7.2.2026. https://ekofis.ues.rs.ba
  • Ekonomski fakultet Subotica, Univerzitet u Novom Sadu. Pristupljeno 14.2.2026.  https://www.ef.uns.ac.rs
  • Ekonomski fakultet Sveučilišta u Mostaru. Pristupljeno 10.2.2026. https://ef.sum.ba
  • Ekonomski fakultet Sveučilišta u Rijeci. Pristupljeno 14.2.2026. https://www.efri.uniri.hr
  • Ekonomski fakultet Sveučilišta u Splitu. Pristupljeno 14.2.2026.  https://www.efst.unist.hr Ekonomski fakultet Sveučilišta u Zagrebu. Pristupljeno 14.2.2026. https://www.efzg.unizg.hr
  • Ekonomski fakultet Univerziteta u Banjoj Luci. Pristupljeno 7.2.2026. https://ef.unibl.org
  • Ekonomski fakultet Univerziteta u Beogradu. Pristupljeno 14.2.2026.  https://www.ekof.bg.ac.rs Ekonomski fakultet Univerziteta u Bihaću. Pristupljeno 10.2.2026. https://efbi.unbi.ba
  • Ekonomski fakultet Univerziteta u Kragujevcu. Pristupljeno 14.2.2026. https://www.ekfak.kg.ac.rs Ekonomski fakultet Univerziteta u Mostaru „Džemal Bijedić”. Pristupljeno 10.2.2026. https://ef.unmo.ba Ekonomski fakultet Univerziteta u Nišu. Pristupljeno 14.2.2026. http://www.eknfak.ni.ac.rs/src/  
  • Ekonomski fakultet Univerziteta u Prištini sa privremenim sjedištem u Kosovskoj Mitrovici. Pristupljeno 14.2.2026. https://ekonomski.pr.ac.rs
  • Ekonomski fakultet Univerziteta u Sarajevu. Pristupljeno 10.2.2026. https://www.efsa.unsa.ba
  • Ekonomski fakultet Univerziteta u Tuzli. Pristupljeno 10.2.2026. http://ef1.untz.ba/
  • Ekonomski fakultet Univerziteta u Zenici. Pristupljeno 10.2.2026.  https://ef.unze.ba Ekonomski fakultet, Sveučilište u Dubrovniku. Pristupljeno 14.2.2026. https://www.unidu.hr/epe
  • Ekonomski fakultet, Sveučilište „Josipa Jurja Strossmayera“ u Osijeku. Pristupljeno 14.2.2026. https://www.efos.unios.hr
  • European Commission (2019). Serbia 2019 report. https://enlargement.ec.europa.eu/serbia–report–2019–0_en
  • Faculty of Economics – Skopje, Ss. Cyril and Methodius University in Skopje. Pristupljeno 21.2.2026.  https://eccf.ukim.edu.mk/en/home–default
  • Faculty of Economics, University  of Tetova. Pristupljeno 21.2.2026.  https://unite.edu.mk/en/faculty/faculty–of–economics
  • Fakultet ekonomije i turizma „Dr. Mijo Mirković“, Sveučilište „Jurja Dobrile“ u Puli. Pristupljeno 14.2.2026. https://fet.unipu.hr
  • Fakultet ekonomije, Univerzitet Crne Gore. Pristupljeno 21.2.2026.  https://www.ucg.ac.me/ef Fakultet poslovne ekonomije Bijeljina, Univerzitet u Istočnom Sarajevu.
  • Pristupljeno 7.2.2026. http://www.fpe.ues.rs.ba
  • Gadžo, A., & Jupić, N. (2025). The transformation of the accounting profession in the digital age: An analysis of XBRL standards and financial reporting visualization tools. Preuzeto sa: https://www.researchgate.net/publication/399429367_THE_TRANSFORMATION_OF_THE_ACCOUNTING_PROFESSION_IN_THE_DIGITAL_AGE_A N_ANALYSIS_OF_XBRL_STANDARDS_AND_FINANCIAL_REPORTIN G_VISUALIZATION_TOOLS (21.2.2026).
  • Gadžo, A., Veledar, B., & Lalić, S. (2021). Identification of key factors for selection of accounting specialization by students at public higher education institutions in Bosnia and Herzegovina. Croatian Economic Survey, 23(1), 5-29.
  • Handoyo, S. (2024). Evolving paradigms in accounting education: A bibliometric study on the impact of information technology. The International Journal of Management Education, 22(3), 100998.
  • Hrvatska revizorska komora. Pristupljeno 16.2.2026. https://www.revizorskakomora.hr Hrvatska zajednica računovođa i financijskih djelatnika. Pristupljeno 16.2.2026.  https://www.rif.hr
  • IFAC (2025). International Education Standards 2, 3, and 4 (Revised). International Federation of Accountants.
  • IFAC (2026). 2026 Handbook of International Education Standards. International Federation of Accountants.
  • IFAC (n.d.-a). Bosnia and Herzegovina. In IFAC member country profiles. Pristupljeno 9.3.2026. https://www.ifac.org/about–
  • ifac/membership/profile/bosnia–and–herzegovina
  • IFAC (n.d.-b). Montenegro. In IFAC member country profiles. Pristupljeno 9.3.2026. https://www.ifac.org/about–ifac/membership/profile/montenegro
  • IFAC (n.d.-c). North Macedonia. In IFAC member country profiles. Pristupljeno 9.3.2026. https://www.ifac.org/about–ifac/membership/profile/north–macedonia
  • IFAC (n.d.-d). Serbia, Republic of. In IFAC member country profiles. Pristupljeno 9.3.2026. https://www.ifac.org/about–ifac/membership/profile/serbia–republic
  • IFAC (n.d.-e). Croatia. In IFAC member country profiles. Pristupljeno 9.3.2026. https://www.ifac.org/about–ifac/membership/profile/croatia
  • IFAC (n.d.-f). Slovenia. In IFAC member country profiles. Pristupljeno 9.3.2026. https://www.ifac.org/about–ifac/membership/profile/slovenia Institut sertifikovanih računovođa Crne Gore. Pristupljeno 22.2.2026. https://www.isrcg.org
  • Institut za smetkovoditeli i ovlasteni smetkovoditeli. Pristupljeno 22.2.2026.  https://www.isos.mk/en/
  • Institute of Certified Auditors of the Republic of North Macedonia. Pristupljeno 22.2.2026. https://www.iorrm.org.mk
  • Ionescu-Feleagă, L., Rîndașu, S.-M., Petcu, M. A., Ignat, I., Stoica, O.-C., Isip, A., & Iordache, D.-M. (2025). Accounting education and sustainability reporting among prestigious European universities. Amfiteatru Economic, 27(70), 810-829. 
  • Jovanović, D. S., & Todorović, M. (2024). Percepcije studenata o onlajn nastavi na računovodstvenim predmetima. U: Knežević, M., Ranković, V., Čupić, M., Mihajlović, V. i Stojković, D. (ur.), Globalni trendovi i izazovi održivog razvoja (str. 409-419). Kragujevac: Ekonomski fakultet Univerziteta u Kragujevcu.
  • Komora ovlašćenih revizora. Pristupljeno 16.2.2026. https://www.kor.rs/
  • Lalić, S., Tanasić, Lj. Ž., & Petrović, T. M. (2025). Mogućnosti i izazovi digitalne transformacije računovodstva uz primjenu vještačke inteligencije. U: Bogićević, J., Jovanović, D., Vučković Milutinović, S. i Poljašević, J. (ur.), Računovodstvena znanja kao činilac ekonomskog i društvenog napretka (str. 421-435). Kragujevac: Ekonomski fakultet Univerziteta u Kragujevcu.
  • Lawson, R. A., Blocher, E. J., Brewer, P. C., Cokins, G., Sorensen, J. E., Stout, D. E., Sundem, G. L., Wolcott, S. K., & Wouters, M. J. F. (2014). Focusing accounting curricula on students’ long-run careers: Recommendations for an integrated competency-based framework for accounting education. Issues in Accounting Education, 29(2), 295-317.
  • Mayhew, B. W., & Murphy, P. R. (2009). The impact of ethics education on reporting behavior. Journal of Business Ethics, 86(3), 397-416.
  • Medved, I., & Jovanović, D. (2020). Industry 4.0 incentives for environmental management accounting. In: Proceedings of the 25th International Scientific Conference Strategic Management and Decision Support Systems in Strategic Management (pp. 290-295).
  • Ministarstvo znanosti, obrazovanja i mladih. Republika Hrvatska. Pristupljeno 1.2.2026.
  • http://mzos.hr/dbApp/pregled.aspx?offset=0&appName=ustanove_VU
  • Ministry of Education and Science, Republic of North Macedonia. Pristupljeno 1.2.2026. https://mon.gov.mk/en–GB/dokumenti/akreditacii Nacionalno telo za akreditaciju i obezbeđenje kvaliteta u visokom obrazovanju. Republika Srbija. Pristupljeno 1.2.2026. https://www.nat.rs/vodic–za–studente
  • O’Leary, C. (2009). An empirical analysis of the positive impact of ethics teaching on accounting students. Accounting Education, 18(4–5), 505-520. 
  • Petrović, T. M., & Tanasić, Lj. Ž. (2021a). Etički izazovi za upravljačke računovođe. U: Proceedings EKONBIZ (str. 111-125). Preuzeto sa: https://www.ekonbiz.ues.rs.ba/ojs/article/view/193.html (22.2.2026).
  • Petrović, T. M., & Tanasić, Lj. Ž. (2021b). The role, position and certification of management accountants. Novi Ekonomist, 14(28), 47-57.
  • Rebele, J. E., & St. Pierre, K. (2019). A commentary on learning objectives for accounting education programs: The importance of soft skills and technical knowledge. Journal of Accounting Education, 48, 71-79.
  • Robinson, C., Elson, R. J., & Williams, J. L. (2020). The current state of ethics education in accounting programs. Global Journal of Accounting and Finance, 4(1), 111-128. Savez računovođa i revizora Republike Srpske. Pristupljeno 8.2.2026. https://www.srrrs.org
  • Savez računovođa i revizora Srbije. Pristupljeno 16.2.2026. https://www.srrs.rs Savez računovođa, revizora i financijskih djelatnika Federacije BiH. Pristupljeno 8.2.2026. https://www.srr–fbih.org
  • School of Economics and Business, University of Ljubljana. Pristupljeno 21.2.2026. https://www.ef.uni–lj.si/en
  • Slovenski inštitut za revizijo. Pristupljeno 22.2.2026. https://si–revizija.si
  • Slovenian Quality Assurance Agency for Higher Education. Pristupljeno 1.2.2026. https://portal.nakvis.si
  • Tanasić, Lj. Ž., & Petrović, T. M. (2025). Uloga naprednih računovodstvenih informacionih sistema u ostvarivanju ravnoteže između interne kontrole i strateškog odlučivanja. U: Zbornik radova 29. međunarodnog kongresa računovodstvene i revizorske profesije Republike Srpske (str. 469-494).
  • Tettamanzi, P., Minutiello, V., & Murgolo, M. (2023). Accounting education and digitalization: A new perspective after the pandemic. The International Journal of Management Education, 21(3), 100847. University „Goce Delčev“ – Štip, Faculty of Economics. Pristupljeno 21.2.2026. https://ef.ugd.edu.mk/en/home
  • University of Maribor, Faculty of Economics and Business. Pristupljeno 21.2.2026. https://www.epf.um.si/en
  • University “St. Kliment Ohridski” Bitola, Faculty of Economics – Prilep. Pristupljeno 21.2.2026. https://eccfp.uklo.edu.mk/?lang=en
Post Views: 12