Književnost za decu u nauci i nastavi (2026) (str. 193-204)
AUTOR(I) / AUTHOR(S): Biljana S. Soleša 
Download Full Pdf 
DOI: https://doi.org/10.46793/KDNN25.193S
SAŽETAK /ABSTRACT:
Predmet istraživanja ovog rada je višeznačnost motiva knjige u istoimenoj pripoveci Ive Andrića. Uvodni deo sadrži osvrt na specifičnosti umetničke slike detinjstva u Andrićevoj zbirci Deca. U centralnom delu rada prati se razrada motiva knjige, koji se ispoljava kao socijalni atribut (korišće- na knjiga), želja, oduševljenje, san, trauma, strah. Glavni junak, siromašni učenik, sa nestrpljenjem očekuje trenutak kada će moći besplatno da koristi školsku biblioteku. Nesrećnim slučajem ispunjenje želje se pretvara u traumu. Istražujemo temu i literarizaciju straha i traume koje je prouzrokovalo nenamerno, slučajno oštećenje knjige, kao i primenjene narativne strategije. Analizom zaključujemo da se knjiga u priči ne ispoljava kao udžbenik ili zabava, već kao statusni simbol, amblem siromašnih i bogatih, vodič kroz drugačije svetove, predmet želje i uzrok straha.
KLJUČNE REČI / KEYWORDS:
knjiga, siromaštvo, želja, strah, dete.
PROJEKAT / ACKNOWLEDGEMENT:
LITERATURA / REFERENCES:
IZVOR
- Andrić (1963): Ivo Andrić, „Deca”, Sabrana dela Ive Andrića, knj. 9, Beograd: Nolit.
LITERATURA
- Aleksić (2023): Milan Aleksić, Andrićeve pripovetke o deci i detinjstvu, Književnosti i jezik, LXX/2, Beograd: Filološki fakultet, 231–241.
- Blagojević (2018): Marija Blagojević, Rukopisna građa pripovedaka Ive An- drića – rekonstrukcija Novih pripovedaka, Delo Ive Andrića, CLXX/30, Beograd: Srpska akademija nauka i umetnosti, 383–398.
- Bojanić Ćirković (2022): Mirjana Bojanić Ćirković, Strategije čitanja pripovetke „Deca” Iva Andrića, Andrićeva pripovijetka = Andrics Erzählung, Graz: Institut für Slawistik der Karl-Franzens-Universität, 201–220.
- Vučković (2011): Radovan Vučković, Proza srpske avangarde, Beograd: Službeni glasnik.
- Živković (1994): Dragiša Živković, Evropski okviri srpske književnosti, knj. 5, Beograd: Prosveta.
- Milatović (2007): Vuk Milatović, Zagonetka detinjstva, Književnost za decu i mlade u književnoj kritici, knjiga 2, Aleksinac: Visoka škola strukovnih stu- dija za vaspitače.
- Milinković (2014): Miomir Milinković, Ivo Andrić, Istorija srpske književnosti za decu i mlade, Beograd: Bookland, 208–216.
- Mladenović (2023): Šana Mladenović, Strah kao pokretačka tema u odabra- nim Andrićevim pripovetkama („Knjiga” i „Aska i vuk”), Lipar: časopis za knji- ževnost, jezik, umetnost i kulturu, XXIV/80, Kragujevac: Univerzitet u Kragujev- cu, 241–253.
- Nikolić (2022): Andrijana Nikolić, Andrićevih 5S (strahovi, slutnje, samoće, snovi i smrt) u noveli „Knjiga”, Andrićeva pripovijetka = Andrics Erzählung, Graz: Institut für Slawistik der Karl-Franzens-Universität, 339–355.
- Palavestra (2012): Predrag Palavestra, Posleratna srpska književnost (1945– 1970) i njena istorija, Beograd: Službeni glasnik.
- Panić Maraš (2019): Jelena Panić Maraš, Svetlost kao granica u Andri- ćevoj zbirci Deca, Detinjstvo: časopis o književnosti za decu, XLV/2, Novi Sad: Prosveta,
- 31–40.
- Prelević (1989): Rade Prelević, Andrić i Krleža kao pisci detinjstva, Banja Luka: Glas.
- Riker (1981): Paul Ricoeur, Živa metafora, Zagreb: GZH.
- Rot (1987): Nikola Rot, Opšta psihologija, Beograd: Zavod za udžbenike i nastavna sredstva.
- Ćendić (2022): Teodora Ćendić, Slika detinjstva u zbirci pripovedaka Deca Ive Andrića, Studenti u susret nauci – StES 2022: zbornik radova, Banja Luka: Univerzitet u Banjoj Luci, 33–45.
- Filipović (1976): Vuk Filipović, Delo Iva Andrića, Priština: Jedinstvo.
- Džadžić (1965): Petar Džadžić, Posleratna srpska pripovetka, Savremena proza, Beograd: Nolit, 21–37.